پتوس (Epipremnum aureum) خوب رشد میکند اگر نور روشن و غیرمستقیم ببیند و فقط وقتی آب بخورد که لایهی بالای خاکش خشک شده باشد. زرد شدن برگ در بیشتر خانهها از آب زیاد میآید، و شاخهاش را میشود در یک لیوان آب ریشهدار کرد؛ ریشهها معمولاً بعد از دو سه هفته پیدا میشوند.
- نور: روشن و غیرمستقیم. رقمهای خالدار نور بیشتری میخواهند.
- آبیاری: وقتی دو سه سانتیمتر بالای خاک خشک شد.
- دما: دمای معمول خانه کافی است؛ سرمای شیشهی پنجره در زمستان آزارش میدهد.
- خاک و گلدان: خاک سبک و هوادار، گلدان با سوراخ زهکش.
- کودک و حیوان: برای گربه و سگ سمی است و برای کودک هم نباید جویده شود.
پتوس کدام رقم است؟
همهی اینها یک گونهاند، فقط رنگ برگشان فرق میکند:
- طلایی: برگ سبز با رگهها و لکههای زرد؛ رایجترین و سختجانترین.
- مارمر کویین: برگ سبز با لکههای درشت سفید و کرمی.
- نئون: برگهای یکدست سبز لیمویی و روشن.
- اِنجوی: برگهای کوچکتر با لکههای سفید و سبز، متراکمتر و جمعوجورتر.
پتوس کجا بایستد و چه نوری لازم دارد؟
جایی که روز روشن باشد ولی آفتاب مستقیم به برگ نخورد، مثلاً کنار پنجرهی پردهدار یا چند قدم دورتر از آن. آفتاب تند تابستان برگها را رنگپریده و سوخته میکند. پتوس طلایی و سبز ساده در نور کمتر هم میماند، ولی رقمهای خالدار مثل مارمر کویین و اِنجوی در جای کمنور خالهایشان را از دست میدهند و سبزتر میشوند.
پتوس به دو شکل رشد میکند. اگر بگذارید آویزان شود، برگهایش کوچک میمانند و از لبهی قفسه یا سبد آویز پایین میریزد. اگر ساقهها را به یک چوب پوشیده از خزه یا الیاف نارگیل ببندید، ریشههای هوایی به آن میچسبند و گیاه بالا میرود. با بالا رفتن، برگها به مرور درشتتر میشوند.
پتوس هر چند وقت یک بار آب میخواهد؟
سر انگشتتان را دو سه سانتیمتر در خاک فرو کنید. اگر خشک بود، آب بدهید تا از سوراخ ته گلدان بیرون بزند و بعد آب زیر گلدان را خالی کنید. اگر هنوز نم داشت، یکی دو روز صبر کنید. در تابستان این فاصله معمولاً حدود یک هفته است و در زمستان، که رشد کند میشود، ده تا چهارده روز. این عددها راهنما هستند و معیار اصلی خاک است.
پتوس تشنه خودش خبر میدهد: برگها آویزان میشوند و بعد از آبیاری معمولاً ظرف چند ساعت بالا میآیند. گاهی تشنه ماندن مشکلی ندارد؛ ماندن در خاک خیس برایش بدتر است.
چرا برگ پتوس زرد میشود؟
قبل از هر درمانی خاک را لمس کنید؛ علت زردی را نشانههای کنارش نشان میدهد:
خاک همیشه خیس است و برگها زرد و نرم میشوند
آب زیاد رایجترین دلیل است. ریشهها در خاک خیس نفس نمیکشند و میپوسند. گیاه را کمی از گلدان بیرون بکشید: ریشهی سالم روشن و سفت است و ریشهی پوسیده قهوهای، نرم و بودار. بخشهای خراب را ببرید، گیاه را در خاک تازه بکارید و بگذارید خاک بین دو آبیاری خشک شود.
برگ زرد با خاک خشک و برگهای خشک
این بار گیاه واقعاً تشنه بوده است. یک آبیاری کامل بدهید و از این به بعد هر وقت خاک خشک شد آب بدهید. برگهایی که زرد و خشک شدند برنمیگردند و بهتر است چیده شوند.
فقط یکی دو برگ پایینی زرد میشوند
اگر بقیهی گیاه سالم است، نگران نباشید؛ برگهای قدیمی ته ساقه به مرور میریزند. آنها را از پایه بچینید.
لکههای روشن یا سوخته روی برگ
اینها از آفتاب مستقیم میآیند، مخصوصاً پشت شیشهی جنوبی یا غربی در تابستان. گیاه را عقبتر ببرید یا پرده بکشید.
قلمهی پتوس را چطور در آب ریشهدار کنیم؟
- روی ساقه یک گره پیدا کنید: برآمدگی کوچک روبهروی هر برگ که ریشه از آنجا بیرون میآید.
- با قیچی تمیز، حدود یک سانتیمتر زیر گره را ببرید و قلمه را با دو سه برگ نگه دارید.
- اگر برگی همسطح گره زیر آب میماند، آن را بکنید؛ گره باید در آب باشد و برگها بیرون بمانند.
- قلمه را در لیوان شفاف و آب همدمای اتاق بگذارید، در جای روشن و بدون آفتاب مستقیم، و آب را هر چند روز عوض کنید.
- بعد از دو سه هفته ریشه میآید. وقتی ریشهها سه چهار سانتیمتر شدند، قلمه را در خاک سبک بکارید و چند هفته خاک را کمی نمدار نگه دارید.
اگر قصد انتقال به خاک دارید، زود این کار را بکنید؛ ریشهی آبی با ریشهی خاکی فرق دارد و هر چه دیرتر منتقل شود، عادت به آب بیشتر میشود.
چطور پتوس را پرپشتتر کنیم؟
ساقهی بلند و لاغر را بالای یک گره ببرید. گیاه از همان گره شاخهی تازه میدهد و بوته پرتر میشود. قلمههای ببریدهشده را دوباره کنار گلدان همان گیاه در خاک فرو کنید تا گلدان پرتر دیده شود. یک بوتهی لخت معمولاً یا کمنور است یا زیاد کوتاه نشده است.
از بهار تا تابستان، ماهی یک بار کود مایع رقیق کافی است.
پتوس را از فیلودندرون قلبی چطور تشخیص بدهیم؟
این دو گیاه شبیهاند و با هم اشتباه میشوند. سه نشانه به شما کمک میکند:
- برگ: برگ پتوس ضخیمتر و براق است و قلبش کمی نامتقارن است. فیلودندرون نازکتر و مات و نرم است و قلبش متقارنتر با نوک کشیده.
- دمبرگ: دمبرگ پتوس شیار دارد و دمبرگ فیلودندرون گرد است.
- برگ تازه: فیلودندرون هر برگ تازه را درون غلافی کوچک میآورد که بعد خشک میشود و میافتد. پتوس چنین غلافی ندارد.
نگهداری هر دو تقریباً یکی است و هر دو برای حیوان خانگی و کودک سمیاند. برای گیاههای کمتوقع دیگر، گیاهان آپارتمانی کمتوقع را بخوانید.
کودک و حیوان خانگی
پتوس مانند فیلودندرون بلورهای ریز کلسیم اکسالات دارد. جویدن برگ میتواند دهان و گلو را بسوزاند و باعث آبریزش و استفراغ شود. گلدان را دور از دسترس بگذارید. اگر کودکی از آن خورد، فوراً با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید، و اگر گربه یا سگ آن را جوید، همان لحظه با دامپزشک صحبت کنید.
سؤالهای پرتکرار
پتوس را میشود برای همیشه در آب نگه داشت؟
بله، ماهها و گاهی بیشتر در آب زنده میماند. آب را مرتب عوض کنید و گاهی چند قطره کود مایع خیلی رقیق اضافه کنید. رشدش در آب کندتر از خاک است و ریشههایش نازکتر میمانند.
چرا برگهای رنگارنگ پتوس من سبز ساده میشود؟
معمولاً کمنوری است. رقمهای خالدار برای حفظ خالهایشان نور روشن میخواهند. گیاه را به جای روشنتری ببرید، ولی آفتاب مستقیم نه. برگهای تازه ممکن است رنگدارتر شوند، اما برگهای سبز شده معمولاً برنمیگردند.
پتوس گل میدهد؟
در خانه تقریباً هیچوقت. گل دادن فقط در گیاههای کاملاً بالغی دیده میشود که در طبیعت از درخت بالا رفتهاند. در آپارتمان، جذابیت پتوس برگهای آن است.
چرا قلمهی پتوس در آب میپوسد؟
اغلب بهخاطر آب کثیف، یا چون برگی زیر آب مانده است. آب را مرتب عوض کنید. اگر پایین ساقه نرم و تیره شد، آن تکه را ببرید و از یک گره سالم دوباره شروع کنید.
پتوس را کی عوض گلدان کنیم؟
نشانهاش ریشههایی است که از سوراخ ته گلدان بیرون زدهاند. بهار زمان مناسبی است و گلدان تازه باید فقط یک اندازه بزرگتر باشد، چون خاک زیاد مدتها خیس میماند.

